Iranian Journal of Health and Environment

fa پیامدهای بهداشتی و محیط زیستی سگ های ولگرد و راهکارهای کنترل آن: یک مرور نظام‌مند Health and environmental consequences of stray dogs and control strategies: a systematic review عمومى General مرور ساختاریافته Systematic Review <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: سگ های ولگرد یکی از مشکلات جدی در محیط شهری و روستایی هستند که علاوه بر ایجاد ریسک گزیدگی و انتقال بیماری هاری، پیامدهای بهداشتی، محیط زیستی و حتی اقتصادی قابل توجهی برای جامعه دارند. هدف این مطالعه بررسی پیامدهای ناشی از سگ های ولگرد و عوامل موثر بر جمعیت و برنامه های کنترل آنها بود. روش بررسی: این مطالعه مروری با تعیین کلمات کلیدی و تعریف یک پروتکل جستجو برای یافتن مقالات مرتبط با هدف مطالعه انجام شد. با استفاده از پروتکل جستجو، پایگاه های اسکوپوس و گوگل اسکالر جستجو شدند. مقالات یافت شده، در سه مرحله توسط نویسندگان غربالگری شدند و در نهایت 50 مقاله برای ورود به این مطالعه انتخاب شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد آلودگی باکتریایی و انگلی قابل انتقال از سگ های ولگرد به انسان یک نگرانی جدی محسوب می شود. همچنین هاری و جراحت های ناشی از گزیدگی توسط سگ های ولگرد از پیامدهای مورد توجه تحقیقات در این زمینه بوده است. تاثیر سگ های ولگرد بر سایر جانوران و سگ های صاحب دار و همچنین تاثیر حضور این جانوران در انتقال غیرمستقیم بیماری به انسان از جنبه های اهمیت مساله بود. به علاوه، در این مطالعه عوامل موثر بر جمعیت سگ های ولگرد و راهکارهای کنترل آن دسته بندی و بحث شد.  نتیجه‌گیری: سگ های ولگرد دارای پیامدهایی فراتر از شیوع هاری در جامعه هستند و عوامل متعددی بر جمعیت این جانوران و موفقیت روش های کنترل آنها موثر است که باید به شهروندان و تصمیم گیران مدیریت شهری شناسانده شده و مدنظر قرار گیرند.</div> <div style="text-align: justify;">Background and Objective: Stray dogs are a serious problem in urban and rural environments that, in addition to posing a risk of bites and transmitting rabies, have significant health, environmental, and even economic consequences for society. The aim of this study was to investigate the consequences of stray dogs and the factors affecting their population and control programs. Materials and Methods: This review study was conducted by determining keywords and defining a search protocol to find articles related to the study objective. Using the search protocol, Scopus and Google Scholar databases were searched. The articles were screened in three stages by the authors, and finally 50 articles were selected for inclusion in this study. Results: The results showed that bacterial and parasitic diseases transmitted from stray dogs to humans were a serious concern in the studies. Rabies and injuries caused by dog bites were also considered in researches. The impact of stray dogs on other animals and owner dogs, as well as the impact of the presence of these animals in indirectly transmitting the disease to humans, were important studied aspects in researches. In addition, in this study, the factors affecting the population of stray dogs and their control strategies were categorized and discussed. Conclusion: Stray dogs have consequences beyond the prevalence of rabies in society. There are also several factors that affect the population of these animals and the success of their control methods, which should be introduced to citizens and urban management decision-makers and considered.  </div> سگ ولگرد, هاری, بیماری مشترک انسان و دام, بهداشت عمومی, بهداشت محیط Stray dogs, Rabies, Zoonoses, Public health, Environmental health 173 190 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1369-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahsa Tahergorabi مهسا طاهرگورابی tahergorabi.m@gmail.com No Department of Environmental Health Engineering, Sirjan School of Medical Sciences, Sirjan, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده علوم پزشکی سیرجان، سیرجان، ایران Fatemeh Sadat Hosseini سیده فاطمه حسینی fatemeehhosseini81@gmail.com No Student Research Committee, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، ایران Zahra Izadi Yazdanabadi زهرا ایزدی یزدان آبادی z.izadi76@gmail.com No Student Research Committee, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، ایران Moazeme Soltaninejad معظمه سلطانی نژاد moa4235@gmail.com No Department of Medical Library and Information science, Faculty of Management and Medical Information Sciences, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran گروه اطلاع رسانی پزشکی و کتابداری، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Gholam Ali Haghighat غلامعلی حقیقت haghighat.gholamali@gmail.com Yes Department of Environmental Health Engineering, School of Health, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، ایران