fa بررسی تأثیر بهسازی محیط و روش‌های تلفیقی در کنترل وفور پشه آئدس اجپتی در سال 1403: مطالعه میدانی شهر چابهار عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">زمینه و هدف: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">پشه آئدس اجپتی ناقل مهمی برای انتقال برخی بیماری‌های خطرناک آربوویروسی از جمله تب دنگی، زیکا، چیکونگونیا و تب زرد است. مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر بهسازی محیط و روش‌های تلفیقی در کنترل و کاهش وفور پشه آئدس اجپتی در شهر چابهار در سال 1403 انجام شد. </span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">روش بررسی: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">جهت انجام این مطالعه میدانی براساس دستورالعمل‌های وزارت بهداشت، برنامه جامع بهسازی محیط شهر چابهار جهت ارتقای اقدامات تلفیقی مدیریت محیط در مبارزه با پشه آئدس اجپتی از طریق اجرای پیمایش بلوک‌های شهری تهیه شد و چک لیست‌های <span style="color:black">مربوطه توسط کارشناسان بهداشت محیط، سلامت یارها و کارشناسان حشره شناسی شهر چابهار تکمیل گردید. </span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">یافته‌ها: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که در انتهای عملیات بهسازی محیط اماکن خارجی، اماکن داخلی و مبارزه شیمیایی <span style="color:black">در شهر چابهار و همچنین با آغاز فصل سرما در انتهای سال 1403،</span> تعداد بیماران محتمل تب دنگی از تعداد 389 بیمار شناسایی شده در آبان ماه 1403 که پیک بیماری بود، به تعداد 8 بیمار شناسایی شده در اسفند ماه تنزل یافت که در واقع اثربخشی مناسب مبارزه با پشه آئدس <span style="color:black">اجپتی را همزمان با تغییرات دمایی فصل زمستان نشان می‌دهد.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">نتیجه‌گیری:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> با توجه به شیوع بالای برخی از بیماری‌های آربوویروسی ناشی از پشه آئدس اجپتی در کشورهای همسایه و جابجایی مستمر ساکنان این مناطق، برنامه‌ریزی و اجرای برنامه نظارت و کنترل فوری پشه ناقل برای جلوگیری از استقرار دائمی این گونه پشه ناقل مهاجم در کشور حیاتی است.</span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Background and Objective:</span></span></b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Aedes<i> aegypti</i> is a significant vector for the transmission of several dangerous arboviral diseases, including dengue fever, Zika, chikungunya, and yellow fever.</span></span> <span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The present study aimed to investigate the impact of environmental management and integrated methods on the control and reduction of <i>Aedes aegypti</i> mosquito abundance in Chabahar City in 2024.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Materials and Methods:</span></span></b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> To conduct this field study, a comprehensive environmental improvement program&mdash;based on Ministry of Health guidelines&mdash;was developed for Chabahar City to enhance integrated management measures for combating Aedes aegypti. This was accomplished by having environmental health, community health, and entomology experts complete relevant checklists during urban block surveys.To conduct this field study, a comprehensive environmental improvement program-based on the guidelines of the Ministry of Health- was developed for Chabahar City to enhance integrated environmental management measures for combating <i>Aedes aegypti</i>. This was accomplished by having environmental health, community health, and entomology experts complete relevant checklists during urban block surveys.</span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:"B Lotus""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Results:</span></span></b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> The results of this study demonstrated that, following environmental improvement operations and chemical control measures in Chabahar City&mdash;and coinciding with the beginning of the cold season at the end of 1403 (2024)&mdash;the number of probable dengue fever cases declined sharply. Cases fell from a peak of 389 in November 2024 to only 8 by March 2025. This decline indicates the effectiveness of the implemented Aedes aegypti control strategies, potentially in conjunction with seasonal temperature changes.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusion:</span></span></b><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Given the high prevalence of certain arboviral diseases transmitted by <i>Aedes aegypti</i> in neighboring countries and the continuous movement of residents in these regions, it is critical to plan and implement an immediate vector surveillance and control program to prevent the permanent establishment of this invasive mosquito species.</span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> بهسازی محیط, روش‌های تلفیقی, پشه آئدس اجپتی, چابهار Environmental management, Integrated methods, Aedes aegypti, Chabahar 405 424 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2616-2&slc_lang=fa&sid=1 Parviz Yarahmadzahi پرویز یاراحمدزهی yarahmadzahiparviz@gmail.com No Group of Environmental and Occupational Health,Vice President of Health, Chabahar University of Medical Sciences, Chabahar, Iran گروه سلامت محیط و کار، معاونت بهداشتی، دانشکده علوم پزشکی چابهار، چابهار، ایران Fatemeh Momeniha فاطمه مومنی‌ها fmomeniha@tums.ac.ir Yes Center for Solid Waste Research (CSWR), Institute for Environmental Research, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات مواد زائد جامد، پژوهشکده محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Abdolreza Mirolyaei عبدالرضا میراولیایی Mirolyaei@yahoo.com No Department of Vector-Borne Diseases, Center for Communicable Diseases Control, Deputy Health Office, Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran مرکز مدیریت بیماری‌های واگیردار، معاونت بهداشت، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران Abbas Balouchi عباس بلوچی AbbasB@gmai.com No Chabahar University of Medical Sciences, Chabahar, Iran دانشکده علوم پزشکی چابهار، چابهار، ایران Mehrdad Zarabi مهرداد ضرابی zarrabi2034@yahoo.com No Center of Environmental and Occupational Health, Deputy Health Office, Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran مرکز سلامت محیط و کار، معاونت بهداشت، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران Danial Raisi دانیال رییسی danial2020@yahoo.com No Vice President of Health, Chabahar University of Medical Sciences, Chabahar, Iran معاونت بهداشتی، دانشکده علوم پزشکی چابهار، چابهار، ایران Abdolrasoul Khedmati عبدالرسول خدمتی khedmatfa@yahoo.com No Vice President of Health, Chabahar University of Medical Sciences, Chabahar, Iran معاونت بهداشتی، دانشکده علوم پزشکی چابهار، چابهار، ایران Faramarz Mobaraki فرامرز مبارکی faramarz56@yahoo.com No Vice President of Health, Chabahar University of Medical Sciences, Chabahar, Iran معاونت بهداشتی، دانشکده علوم پزشکی چابهار، چابهار، ایران