fa ارزیابی ریسک سرطانزایی و نسبت خطر غیر‌سرطانزایی کروم درآب‌های آشامیدنی بطری شده در ایران آب WATER پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف:</strong> مواجهه انسان با مواد شیمیایی مانند فلزات سنگین می‌تواند از طریق مصرف آب آشامیدنی صورت گیرد. کروم به دلیل نقش در بروز اثرات سرطانزایی و غیر‌سرطانزایی در انسان اهمیت دارد. در این مطالعه ریسک سرطانزایی و خطر غیرسرطانزایی کروم ناشی از مصرف آب‌های بطری شده توزیع شده در سراسر کشور، مورد بررسی قرار گرفت.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی</strong><strong><span dir="LTR">:</span></strong> میزان نسبت خطر (<span dir="LTR">HQ</span>) و ریسک مازاد سرطان (<span dir="LTR">ELCR</span>) محاسبه گردید. مقادیر <span dir="LTR">HQ</span> و <span dir="LTR">ELCR</span> بر مبنای متغیرهای ورودی شامل غلظت آلاینده، میزان سرانه مصرف آب، وزن بدن، دز مرجع، ضریب در‌دسترسی زیستی و ضریب منبع آلودگی، با استفاده از تکنیک <span dir="LTR">Monte-Carlo</span> شبیه‌سازی و تعیین گردید.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>یافته‌ها</strong><strong><span dir="LTR">:</span></strong> میانگین مقدار کروم در آب&nbsp; برابر <span dir="LTR">&micro;g/L</span> 2/32&plusmn;4/79 برآورد شد. مقدار نسبت خطر غیر‌سرطانی این فلز در گروه‌های سنی زیر 2 سال، بین 2 تا 6 سال، بین 6 تا 16 سال و بیشتر از 16 سال به ترتیب برابر 0/000354، 0/00292، 0/00236 و 0/00147 و ریسک سرطانزایی به ترتیب ^11-10&times;4/04، ^10-10&times;5/99، &nbsp;^10-10&times;8/61 و&nbsp; ^9-10&times;2/34 تعیین گردید.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> با توجه به مقادیر غلظت کروم در آب‌های بطری شده در ایران و مقادیر <span dir="LTR">HQ</span> و <span dir="LTR">ELCR</span> برآورد شده، امکان بروز اثرات غیر‌سرطانزایی و احتمال بروز سرطان ناشی از کروم در اثر مصرف آب‌های بطری شده بسیار پایین بوده و حضور این آلاینده در آب‌های بطری شده خطری را متوجه مصرف‌کنندگان در هیچ یک از گروه‌های سنی نمی‌کند.</p> <p><strong>Background and Objective:</strong> Exposure to chemicals such as heavy metals can be occurred through the route of drinking water consumption. Chromium is an important pollutant because of its role in the appearance of carcinogenic and non-carcinogenic health effects in humans. In this study, we studied the carcinogenic risk and non-carcinogenic hazard of chromium due to the consumption of bottled drinking water distributed throughout Iran.</p> <p><strong>Materials and Methods:</strong> The Hazard Quotient (HQ) and Excess Lifetime Cancer Risk (ELCR) indices were calculated. Monte-Carlo simulation technique was adopted for simulating&nbsp; uncertainty in the estimation of HQ and ELCR based on the input variables namely the concentration of pollutant, per capita water consumption, body weight, reference dose, biological availability, and source contribution factors.&nbsp;</p> <p><strong>Results:</strong> The average concentration of chromium in bottled waters determined was 4.79 &plusmn; 2.32 &micro;g/L. The amounts of HQ and ELCR&nbsp; for the age groups of&nbsp; lower than&nbsp; 2, 2 to 6, 6 to 16 and over 16 years old were 0.000354, 0.00292, 0.00236, 0.00147 and 4.04&times;10^-11, 5.99&times;10^-10, 8.61&times;10^-10 and 2.34&times;10^-9, respectively.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> In regard to the concentration of chromium in bottled waters in Iran, the incidence probability and the possibility of carcinogenic and non-carcinogenic effects by this pollutant due to the consumption of bottled water are considerably low and there is no health concern for any age groups.</p> ارزیابی ریسک, آب بطری شده, کروم Risk assessment, Bottled water, Chromium 347 358 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-665-1&slc_lang=fa&sid=1 AR Mesdaghinia علیرضا مصداقی نیا mesdaghinia@sina.tums.ac.ir No Center for Water Quality Research (CWQR), Institute for Environmental Research (IER), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran, AND Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات کیفیت آب، پژوهشکده محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران، و استاد گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران S Nasseri سیمین ناصری naserise@sina.tums.ac.ir No Center for Water Quality Research (CWQR), Institute for Environmental Research (IER), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran, AND Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات کیفیت آب، پژوهشکده محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تهران M Hadi مهدی هادی hadi_rfm@yahoo.com Yes Assistant Professor, Center for Water Quality Research (CWQR), Institute for Environmental Research (IER), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استادیار، مرکز تحقیقات کیفیت آب، پژوهشکده محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تهران